Η καλεσμένη των Χριστουγέννων

ιστορία των Χριστουγέννων
ISBN: 
978-960-16-3975-8
Τόπος: 
Αθήνα
Εκδόσεις: 
Πατάκης
Έτος: 
2011

Η δεκαοκτάχρονη Ειρήνη ανακαλεί στη μνήμη της τα πιο ξεχωριστά, μέχρι τότε, Χριστούγεννα της ζωής της και με έναν ζωηρό, γεμάτο αίσθημα μονόλογο, παρόμοιο με εξομολόγηση, μας τα κάνει γνωστά.

Ήταν μικρούλα και στην πόλη όλοι ετοιμάζονταν για τη μεγάλη γιορτή. Τα σπίτια γεμάτα ευωδιές τα μαγαζιά γεμάτα, οι φούρνοι μοσχομύριζαν και τα παιδιά, απο πόρτα σε πόρτα, έλεγαν τα κάλαντα. Ευχές κι αγκαλιάσματα, επιστροφή των ξενιτεμένων, επισκέψεις, κι ένας ήλιος σαν καλοκαιρινός. Παραμονή Χριστουγέννων, ημέρα χαρμόσυνη για όλους, αλλά οχι για τη Μαγδαληνή, μια γυναίκα απομονωμένη, με την ψυχή φορτωμένη πίκρα απο αβάσταχτο πένθος.

Χρόνια ολομόναχη η Μαδαληνή, είχε γίνει σαν αγρίμι και ήταν εχθρική, προς τα παιδιά προπαντός. Τα Χριστούγεννα όμως εκείνα, χάρη στην Ειρήνη και την οικογένεια της, κι έπειτα απο ορισμένα ενδιαφέροντα γεγονότα, η ερημίτισσα αφέθηκε ξανά στη ζεστασιά της ανθρώπινης επαφής, αισθάνθηκε πάλι τη φιλία και τήν αγάπη,γιορτάζοντας κι αυτή το θαύμα της Γέννησης μα και τη δική της αναγέννηση.

Μια ιστορία αγάπης,αλληλεγύης και σεβασμού στις προσπάθειες του ανθρώπου για αξιοπρέπεια.

Κριτικές του βιβλίου

Αγαπητή Ελένη,

Καλή χρονιά

Έλαβα τη νουβέλα σου Η καλεσμένη των Χριστουγέννων και σ' ευχαριστώ που με θυμάσαι.

Πιο ταιριαστό εξώφυλλο με το κείμενο που ακολουθεί δε θα μπορούσε να υπάρξει. Ακόμη και για το συμβολισμό του.

Τέτοιες μέρες, κάθε χρόνο, ένας κοκκινολαίμης επισκέπτεται το κηπαράκι μου, καταδέχεται ακόμη να το επισκέπτεται, γιατί δεν είναι παρά ο πάτος ενός πηγαδιού. Και μου δημιουργεί τόσο τρυφερά αισθήματα, που δεν μπορώ να σου τα περιγράψω.

Στις ανθρωποφάγες μέρες που περνούμε τούτο το βιβλίο είναι μάνα εξ' ουρανού. Με την ομορφιά της γλώσσας του, αλλά και με το περιεχόμενο του, με το μήνυμα εντέλει που εισπράττει ο αναγνώστης γλυκαίνεται η ψυχή του απο την ταραχή που κατάντησε ή τείνει να καταντήσει η καθημερινή της σύντροφος.

Ελένη σ' ευχαριστώ για τούτο το θείο δώρο. Πιστεύω πως και όσοι θα διαβάσουν την "Καλεσμένη των Χριστουγέννων" θα νιώσουν την ανάγκη να πούν ευχαριστώ στη συγγραφέα του, καθώς περίσσεψε στον κόσμο μας η μαυρίλα, αλλά και η πλαστική χαρα.

 

Καλή χρονιά και εμπνεύσεις,
Ζωή Κανάβα

Η γιορτή της Ειρήνnς

Μια ιστορία αγάπης αλληλεγγύης και σεβασμού  στις προσπάθειες του ανθρώπου για αξιοπρέπεια, με τον «Κοκκινολαίμη» του Σκοτσέζου εικονογράφου Archίbald Thοrburn να φτερουγίζει... στις καρδιές μας το θαύμα της Γέννησης και  της δικής μας Αναγέννησης.

«Η καλεσμένη των Χριστουγέννων» της τρυφερά νοσταλγικής ΕλένηςΣαραντίτη, εκδόσεις Πατάκη.  Η δεκαοκτάχρονη Ειρήνη ανακαλεί στη μνήμη της τα πιο ξεχωριστά, μέχρι τότε, Χριστούγεννα  της  ζωής της και με έναν ζωηρό, γεμάτο αίσθημα μονόλογο, παρόμοιο με εξομολόγηση,  μας τα κάνει γνωστά. Ηταν μικρούλα και στην πόλη τους όλοι ετοιμάζονταν για τη μεγάλη γιορτή. Τα σπίτια γεμάτα ευωδιές, τα μαγαζιά γεμάτα, οι φούρνοι μοσχομύριζαν και τα παιδιά, από πόρτα σε πόρτα, έλεγαν τα κάλαντα. Ευχές κι αγκαλιάσματα, επιστροφή των ξενιτεμένων. Παραμονή Χριστουγέννων, ημέρα χαρμόσυνη για όλους, αλλά όχι για τη Μαγδαληνή, μια γυναίκα απομονωμένη, με την ψυχή φορτωμένη πίκρα από αβάσταχτο πένθος...

Γιώργος Κιούσης, Ελευθεροτυπία, 22/12/2010

Ο κοκκινολαίμης, λένε, είναι μοναχικό πουλί. Και καλλίφωνο, και ομορφιάς ξεχωριστής. Όπως δε, μας κοιτάζει από το εξώφυλλο του μικρού βιβλίου της Ελένης Σαραντίτη, ζωγραφισμένος διά χειρός Archibald Thorburn εν έτει 1913, είναι έτοιμος να ανοίξει το κομψό του ράμφος και με απόκοσμη φωνούλα να αρχίσει την ανάγνωση: «Νομίζω πως ούτε κι εγώ καλά καλά ξέρω γιατί τα θυμάμαι ακόμη και τώρα εκείνα τα Χριστούγεννα. Και γιατί τα ξεχωρίζω από τα τόσα άλλα που γιόρτασα στην...»

Η Ελένη Σαραντίτη μας έχει συνηθίσει σε ποιοτικά και αισθαντικά αναγνώσματα, κυρίως μεγάλης έκτασης. Το μόλις τριάντα δύο σελίδων κομψό βιβλιαράκι της με τον αινιγματικό τίτλο Η καλεσμένη των Χριστουγέννων ίσως να αποτελεί εξαίρεση. Αυτό το αφήγημα, όμως, έτσι έπρεπε και έτσι ήταν γραφτό του να εκδοθεί. Μόνο του. Αυτόνομο σαν κοκκινολαίμης. Και όμορφο, πόσο όμορφο!

Γεμάτο εικόνες, αισθήσεις απολύτως βιωμένες, χρώματα και μυρωδιές, πόσο οικείες μυρωδιές! Ενδεικτικά ας αναφέρουμε την ευωδιά της γαζίας: «...εκείνο το θεσπέσιο άρωμα της γαζίας που πλανιόταν ακόμη στον κήπο μας, διακριτικό μα επίμονο άρωμα, α, ναι, ευωδιά γαζίας χριστουγεννιάτικα;» (Κι όμως, τώρα που γράφω αυτές τις σκέψεις, τελευταία μέρα του Νοέμβρη, κατά την ανάγνωση, μπαίνει το άρωμά της από τη μισάνοιχτη μπαλκονόπορτα, εδώ στο Ν. Ηράκλειο, μαζί με το άρωμα της βροχής. Και βεβαίως είναι ο καιρός της εδώ στην Αθήνα, πόσο μάλλον στη Λακωνία.) Και για μανουσάκια λέει, αχ και για αγγελάκια κεντητά σε άλικο τραπεζομάντιλο, ετούτα τα τελευταία ευωδιάζουν μέσα στη ματιά και στην καρδιά της μικρής ηρωίδας του βιβλίου, της Ειρήνης: «Στο μεταξύ έριχνα διαρκώς μικρές, κλεφτές ματιές στο τραπεζομάντιλο. Στο λαμπερό, όλο φως χρώμα του, στα ευλύγιστα, αν και παχουλά μέλη των αγγέλων, στα φουντωτά, σκαλωτά μαλλιά τους, στα μικρά άνθη της μυρτιάς που έδειχναν πως ό,τι ετοιμάζονταν να γίνουν μύρτα, στα γυαλιστερά κρόσσια που σάλευαν με το αεράκι...» Ευλύγιστα, αν και παχουλά... Πάλι οι ιδιότητες του κοκκινολαίμη.

Η αφήγηση προχωράει, κοιτώ τον αριθμό της σελίδας. Υπάρχει αγωνία, αναμονή αγαπημένων προσώπων. Και πόσο αγαπημένων! Γυναίκα να χάσει και να προσμένει κάθε μέρα, έντεκα χρόνια τώρα, τον άντρα και την κόρη της. Έρχονται οι εξηγήσεις, οι διευκρινίσεις για τον χαμό τους. Σαν σιωπές στην ανάγνωση. Και να μεγαλώνει η λαχτάρα, να αυξομειώνεται η ελπίδα, μάλλον να μειώνεται, να ενηλικιώνεται η απούσα θυγατέρα Ιφιγένεια και μαζί να ωριμάζει πλήρως η μητέρα της – Μαγδαληνή στο όνομα. Και ο κοκκινολαίμης, πού 'ν' τος; Γιατί στο εξώφυλλο;

Και συνεχίζει να εκπλήσσει η γραφή με εικόνες σε όλη τη διάρκεια του αφηγήματος. Αστραφτερά μπακίρια στις φλόγες, στραφταλιστή θάλασσα, παγόνι, εξημερωμένη αλεπού (άκου, σε καναπέ να αποκοιμιέται σε σπίτι μέσα) και μάτια, μάτια κάρβουνα που χάνουν χρώμα και λάμψη. Κόκκινα μονογράμματα στις πετσέτες. Και κόκκινη σφηκοφωλιά στο κάτασπρο μπλουζάκι της Ιφιγένειας. Μπλε χειροποίητο σκαμνάκι. Κουλούρα ζυμωτή του γάμου με πουλιά σχεδιασμένα στην κόρα. Και πάλι μυρωδιές. Κανέλα, στυμμένο πορτοκάλι. Κι ύστερα η καλάθα, αλίμονο. Μα και η γυαλιστερή φλογέρα για τα κάλαντα και η μεγάλη μπλε πιατέλα. Και μυρωδιά πάλι από πλατάνι και στροφή σε όλα. Όλα από την αρχή.

Η πλοκή δεν είναι μεγάλη. Ο ψυχικός κυματισμός της Μαγδαληνής, τεράστιος. Όπως όταν κάποιες δίνες, ρουφήχτρες της θάλασσας, που ρουφούν και κατεβάζουν τα θύματά τους στον πάτο, και έξαφνα, απρόσμενα, μια άλλη δίνη, αντίστροφης κίνησης, παίρνει κάποιο από αυτά τα θύματα, το τυχερότερο, και το ανεβάζει στην επιφάνεια. Κι εκείνη τη στιγμή, του μεγάλου και ώριμου «ναι» της Μαγδαληνής στη ζωή, εκείνη ακριβώς την ώρα που είδε το φως, που της έκανε τη χάρη η ρουφήχτρα, εμφανίζεται και ο κοκκινολαίμης. Ενεργός στην ιστορία. Κόκκινη σταγόνα από μελάνι ή χριστουγεννιάτικο κερί. Πέφτει και σφραγίζει μιαν απολαυστική ανάγνωση.
Η καλεσμένη των Χριστουγέννων δεν έχει το happy end με τη συνηθισμένη έννοια. Έχει ευχάριστο τελείωμα, όμως. Και αληθινό, τόσο που γίνεται πιο ευχάριστο από οποιαδήποτε λογική και αναμενόμενη χαρά. Βαθιά ευχάριστο τέλος.

Αξίζει. Σαν μεγάλο, μικρό δώρο. Στολίδι χριστουγεννιάτικο για καρδιές που αγαπούν και καταλαβαίνουν.

Φωτεινή Στεφανίδη

http://diastixo.gr/kritikes/ellinikipezografia/1981-i-kalesmeni-ton-xristougennon